Hoe maak je een jerrycan schoon voor drinkwateropslag?

Wil je drinkwater voor langere tijd opslaan in een jerrycan? Dan is het belangrijk om de jerrycan vooraf goed te reinigen en te desinfecteren. Een schone jerrycan verkleint de kans dat vuil of micro-organismen het opgeslagen water verontreinigen.

Maar wat kun je daar het beste voor gebruiken? Afwasmiddel, bleek, azijn of baking soda? En moet je deze middelen na elkaar gebruiken?

Het antwoord is eigenlijk vrij eenvoudig: eerst reinigen en daarna desinfecteren. Voor het reinigen kun je gewoon afwasmiddel gebruiken. Voor het desinfecteren is een verdunde oplossing van ongeparfumeerde huishoudbleek geschikt.

Een jerrycan reinigen en desinfecteren: wat is het verschil?

Reinigen en desinfecteren zijn niet hetzelfde.

Bij reinigen verwijder je vuil, stof, vet en andere resten uit de jerrycan. Hiervoor is een beetje afwasmiddel en water voldoende.

Bij desinfecteren verminder je vervolgens micro-organismen die na het reinigen nog aanwezig kunnen zijn. Hiervoor kun je een verdunde oplossing van ongeparfumeerde huishoudbleek gebruiken.

Het is daarom verstandig om eerst te reinigen en pas daarna te desinfecteren.

Wat heb je nodig?

• Een schone jerrycan die geschikt is voor drinkwater
• Gewoon afwasmiddel
• Schoon water
• Ongeparfumeerde huishoudbleek op basis van natriumhypochloriet
• Een maatbeker of maatlepeltjes
• Een schone doek of flessenborstel, indien nodig of gewenst

Stap 1: reinig de jerrycan met afwasmiddel

Begin met het grondig reinigen van de jerrycan. Doe een kleine hoeveelheid afwasmiddel in de jerrycan en voeg warm water toe.

Sluit de jerrycan en schud deze goed, zodat het sop alle binnenwanden raakt. Heeft de jerrycan een brede opening, dan kun je de binnenkant eventueel met een schone flessenborstel reinigen.

Vergeet ook de dop en de schroefdraad niet. Juist op moeilijk bereikbare plaatsen kan vuil achterblijven.

Spoel de jerrycan daarna meerdere keren goed met schoon water. Er mogen geen zichtbare zeepresten of schuim meer aanwezig zijn.

Stap 2: desinfecteer de jerrycan met verdunde bleek

Na het reinigen kun je de jerrycan desinfecteren met een verdunde oplossing van ongeparfumeerde huishoudbleek met natriumhypochloriet.

Hoeveel bleek heb je nodig?

Je hoeft een jerrycan natuurlijk niet helemaal te vullen met desinfecterende oplossing. Voor het desinfecteren is een relatief kleine hoeveelheid voldoende, zolang je ervoor zorgt dat de oplossing alle binnenwanden bereikt.

Het advies voor het desinfecteren van wateropslag-containers zoals jerrycans is een oplossing van 5 ml ongeparfumeerde huishoudbleek per liter water. Hierbij gaat het om standaard bleek met een natriumhypochlorietgehalte van ca. 5–9%.

Voor een praktische werkwijze kun je ongeveer de volgende hoeveelheden aanhouden:

Zo gebruik je de oplossing: giet de oplossing in de schone, lege jerrycan, sluit de dop goed en schud de jerrycan grondig. Draai en kantel hem daarbij verschillende kanten op, zodat de oplossing alle binnenoppervlakken raakt. Laat de oplossing vervolgens minimaal 30 seconden inwerken en giet hem daarna weg.

Bij een grote jerrycan is het dus niet nodig om bijvoorbeeld een jerrycan van 20 liter met 20 liter desinfecterende oplossing te vullen. Een tot twee liter is doorgaans veel praktischer, zolang je de oplossing goed door de hele jerrycan laat bewegen.

Let op: gebruik ongeparfumeerde bleek en controleer altijd het etiket. De concentratie van bleekmiddelen kan verschillen. De RIVM adviseert om desinfectiemiddelen volgens de gebruiksaanwijzing op het product te gebruiken en niet zomaar sterker of zwakker te verdunnen.

Daarna goed laten uitlekken

Maak de jerrycan na het desinfecteren leeg en laat hem goed uitlekken. Laat de jerrycan bij voorkeur aan de lucht drogen.

Als je de jerrycan daarna met drinkwater gaat vullen, zorg er dan voor dat de binnenkant niet opnieuw wordt aangeraakt met vieze handen of voorwerpen.

Heb je azijn of baking soda nodig?

Nee, voor het normale reinigen en desinfecteren van een jerrycan voor drinkwateropslag zijn azijn en baking soda niet nodig.

Azijn kan nuttig zijn voor het verwijderen van kalkafzettingen en baking soda kan worden gebruikt om bepaalde geurtjes te verminderen. Maar voor een schone jerrycan die je voor drinkwater wilt gebruiken, voegen deze middelen normaal gesproken weinig toe.

Met afwasmiddel voor het reinigen en een geschikte verdunde bleekoplossing voor het desinfecteren houd je het proces eenvoudig.

Bleek en azijn nooit mengen

Een belangrijk veiligheidsadvies: meng bleek nooit met azijn of andere zure schoonmaakmiddelen. Door bleek met een zuur te mengen kunnen gevaarlijke chloorgassen ontstaan.

Wil je na het gebruik van een ander schoonmaakmiddel toch met bleek desinfecteren? Spoel de jerrycan dan eerst zeer grondig met schoon water.

Gebruik alleen een jerrycan die geschikt is voor drinkwater

Niet iedere kunststof jerrycan is geschikt om drinkwater langdurig in te bewaren. Gebruik bij voorkeur een jerrycan die door de fabrikant specifiek geschikt is verklaard voor drinkwater of levensmiddelen.

Een jerrycan voor brandstof, chemicaliën of andere vloeistoffen moet je uiteraard nooit voor drinkwater gebruiken, ook niet wanneer je deze uitgebreid schoonmaakt.

Hoe bewaar je drinkwater in een jerrycan?

Wanneer de jerrycan schoon en gedesinfecteerd is, kun je hem vullen met schoon drinkwater. Sluit de jerrycan direct goed af.

Bewaar opgeslagen drinkwater vervolgens:

• koel;
• donker;
• uit direct zonlicht;
• op een schone plaats;
• uit de buurt van benzine, bestrijdingsmiddelen en andere chemicaliën.

Zet eventueel met een watervaste marker op de jerrycan wanneer deze is gevuld. Of maak gebruik van een etiket. Zo weet je later hoe lang het water al wordt bewaard.

Hoe lang kun je opgeslagen drinkwater bewaren?

Ook wanneer je het water in een schone en geschikte jerrycan bewaart, is het verstandig om opgeslagen water regelmatig te vervangen. Voor noodvoorraad wordt vaak geadviseerd om opgeslagen zelfvoorzienend drinkwater periodiek te controleren en te verversen. Bij voorkeur elke zes maanden.

Bewaar je water langere tijd, controleer dan regelmatig de jerrycan op lekkage, beschadigingen, vervorming of verontreiniging. Ruikt of ziet het water er afwijkend uit, gebruik het dan niet als drinkwater.

In noodsituaties kun je het water overigens best nog wel filteren met een goed waterfilter. Het waterfilter haalt de micro-biologische vervuiling die ontstaan is tijdens de opslag er uit. Een waterfilter dat ook nog gebruik maakt van actief-kool als extra stap maakt het water dan vervolgens ook nog weer smakelijk en zonder muffe geur. Het is trouwens sowieso een aan te bevelen combinatie; wateropslag én een goed waterfilter.

De eenvoudigste methode

Voor de meeste situaties hoef je het schoonmaken van een drinkwater-jerrycan dus niet ingewikkelder te maken dan nodig.

1. Reinig de jerrycan met een beetje afwasmiddel en water.
2. Spoel de jerrycan zeer goed na.
3. Desinfecteer met een geschikte verdunde oplossing van ongeparfumeerde huishoudbleek.
4. Laat uitlekken en drogen.
5. Vul de jerrycan met schoon drinkwater.
6. Sluit de jerrycan direct goed af en bewaar hem koel en donker.

Azijn en baking soda zijn voor deze standaardprocedure niet nodig. En vooral: meng bleek nooit met azijn of andere zure schoonmaakmiddelen.

Veelgestelde vragen

Kan ik een jerrycan gewoon met afwasmiddel schoonmaken?

Ja. Afwasmiddel is geschikt om vuil, vet en andere resten uit de jerrycan te verwijderen. Spoel de jerrycan daarna wel zeer grondig na. Voor langdurige drinkwateropslag kun je de jerrycan vervolgens nog desinfecteren.

Is azijn geschikt om een jerrycan te desinfecteren?

Azijn is niet de aangewezen standaardmethode om een jerrycan voor drinkwateropslag te desinfecteren. Het kan wel worden gebruikt om bijvoorbeeld kalkaanslag te verwijderen, maar voor desinfectie is een geschikte verdunde chlooroplossing een betere keuze.

Kan ik baking soda gebruiken?

Baking soda kan helpen bij het verwijderen van bepaalde geurtjes of aanslag, maar is voor het normale reinigen en desinfecteren van een drinkwater-jerrycan niet noodzakelijk.

Kan ik bleek en azijn samen gebruiken?

Nee. Meng bleekmiddel nooit met azijn of andere (zure) schoonmaakmiddelen. Hierbij kunnen gevaarlijke chloorgassen ontstaan. Als je verschillende schoonmaakmiddelen gebruikt, spoel de jerrycan altijd zeer goed met schoon water voordat je een ander middel toepast.

Moet ik een jerrycan na het desinfecteren naspoelen?

Volg bij voorkeur de instructies van het gebruikte bleekmiddel en de richtlijnen voor de betreffende jerrycan. Na desinfecteren kun je de jerrycan goed laten uitlekken en aan de lucht laten drogen. Als je naspoelt, gebruik dan uitsluitend veilig drinkwater.

Welke jerrycan is geschikt voor drinkwater?

Gebruik een jerrycan die expliciet geschikt is voor drinkwater of levensmiddelen. Gebruik nooit een jerrycan die eerder voor brandstof, chemicaliën of andere niet-voedingsmiddelen is gebruikt.